به گزارش حیات به نقل از ایرنا، تهران، پایتخت کشور و قلب تپنده اقتصاد، فرهنگ و سیاست ایران، شهری است که در گستره آن از دامنه‌های البرز تا دشت‌های جنوبی، مجموعه‌ای متنوع از ظرفیت‌های طبیعی، تاریخی، علمی و اقتصادی شکل گرفته است. همین تنوع باعث شده این استان در بسیاری از شاخص‌ها در جایگاه نخست کشور قرار گیرد و شماری از مهم‌ترین و قدیمی‌ترین بناها، مراکز و زیرساخت‌های ایران در آن شکل بگیرد.
اگرچه در نگاه نخست، شلوغی خیابان‌ها، ترافیک و آلودگی هوا شاید بیش از هر چیز دیگری تهران را به ذهن متبادر کند، اما پشت این تصویر، شهری قرار دارد که بخش قابل توجهی از تاریخ آموزش نوین، پزشکی مدرن، حمل‌ونقل ریلی، موزه‌داری، صنعت، تجارت، علم و فناوری کشور در آن رقم خورده است.
ویژگی‌هایی که فارغ از هرگونه ارزش‌گذاری، تصویری متفاوت از این شهر و جایگاه آن در کشور ارائه می‌دهد. روز و هفته فرهنگی «تهران» شاید فرصتی باشد برای نگاه به «ترین»های پایتخت و استان تهران.
پرجمعیت‌ترین استان کشور
استان تهران با ۱۶ شهرستان، پرجمعیت‌ترین استان کشور است؛ استانی که بخش قابل توجهی از فعالیت‌های اقتصادی، اداری، صنعتی، علمی و فرهنگی ایران در آن متمرکز شده است.
کشاورزی، رتبه اول گیلاس و شاتوت و گلخانه!
شاید کمتر کسی بداند تهران به واسطه باغات اطرافش، در کشاورزی هم پیشتاز است و در این موارد رتبه اول را به خود اختصاص داده است:
- رتبه اول سطح و میزان تولید گلخانه‌ها.
- رتبه اول تولید گیلاس، گوجه‌سبز، توت و شاه‌توت.
- رتبه اول تولید خیار و بادمجان گلخانه‌ای
تهران؛ صدرنشین صنعت و تجارت
تهران در برخی شاخص‌های صنعتی و تجاری نیز در رتبه نخست کشور قرار دارد. این استان بیشترین گواهی تولید بدون کارخانه و کارت‌های بازرگانی را دارد و از نظر استقرار واحدهای صنفی تولیدی در مقیاس صنعتی نیز در جایگاه نخست قرار گرفته است.
همچنین تهران با ۵۱۵ واحد دانش‌بنیان، رتبه اول تعداد واحدهای دانش‌بنیان کشور در حوزه‌های دارو، برق، تجهیزات پزشکی و قطعات خودرو محسوب می‌شود.
۱۲ پارک علم و فناوری در یک استان
تمرکز فعالیت‌های علمی و فناورانه، یکی دیگر از ویژگی‌های تهران است. این استان با ۱۲ پارک علم و فناوری فعال، رتبه نخست کشور را از این نظر در اختیار دارد و در تعداد واحدهای دانش‌بنیان تأسیس‌شده و فعال نیز صدرنشین است.
مقصد نخست سرمایه‌گذاری گردشگری
در حوزه گردشگری و صنایع‌دستی نیز تهران در چند شاخص رتبه نخست کشور را دارد؛ از جمله
رتبه اول صدور موافقت اصولی و مجوز تأسیسات گردشگری
رتبه اول تعداد پروژه‌های در حال ساخت و حجم سرمایه‌گذاری گردشگری
رتبه اول صدور پروانه‌های بهره‌برداری گردشگری و صنایع‌دستی
رتبه اول صدور مجوزهای استانداردسازی تأسیسات گردشگری
طولانی‌ترین خیابان خاورمیانه
از شاخص‌ترین نمادهای تهران، خیابان ولیعصر(عج) است؛ خیابانی که حدود ۱۸ کیلومتر امتداد دارد و از آن به عنوان طولانی‌ترین خیابان خاورمیانه یاد می‌شود. این خیابان از دامنه‌های البرز تا جنوب پایتخت امتداد یافته و در طول مسیر خود بخش‌هایی از تاریخ و زندگی روزمره تهران را در خود جای داده است.
بزرگ‌ترین دریاچه مصنوعی شهری ایران
دریاچه شهدای خلیج فارس (چیتگر) در غرب تهران، بزرگ‌ترین دریاچه مصنوعی شهری ایران است؛ مجموعه‌ای که در سال‌های اخیر به یکی از مقاصد تفریحی و گردشگری شناخته‌شده پایتخت تبدیل شده است.
صدر؛ بزرگراهی در چند طبقه
بزرگراه طبقاتی صدر نیز در شمار شاخص‌ترین پروژه‌های بزرگراهی کشور قرار دارد و به عنوان یکی از بزرگ‌ترین بزرگراه‌های طبقاتی ایران شناخته می‌شود؛ سازه‌ای که برای کاهش بار ترافیکی بخشی از شبکه معابر شمال و شرق تهران احداث شد.
دارالفنون؛ مدرسه‌ای که آموزش نوین را آغاز کرد
تهران در تاریخ آموزش نوین ایران نیز جایگاه ویژه‌ای دارد. دارالفنون به ابتکار امیرکبیر و در دوره ناصرالدین‌شاه قاجار تأسیس شد و در سال ۱۲۳۰ خورشیدی آغاز به کار کرد.
این مرکز از نخستین مراکز آموزش به شیوه نوین در ایران بود و بسیاری از رشته‌های علمی و فنی جدید از طریق آن وارد نظام آموزشی کشور شد.
موزه ایران باستان؛ نخستین بنای مستقل موزه‌ای
موزه ایران باستان که امروز بخش اصلی موزه ملی ایران را تشکیل می‌دهد، در سال ۱۳۱۶ خورشیدی افتتاح شد و نخستین بنای مستقل موزه‌ای کشور محسوب می‌شود؛ بنایی که همچنان یکی از مهم‌ترین مراکز نگهداری و نمایش آثار تاریخی ایران است.
قدیمی‌ترین ایستگاه راه‌آهن ایران
ساخت ایستگاه راه‌آهن تهران در سال ۱۳۰۶ خورشیدی آغاز و در سال ۱۳۱۷ به بهره‌برداری رسید. این ایستگاه از قدیمی‌ترین ایستگاه‌های راه‌آهن ایران است و یکی از نقاط مهم شکل‌گیری شبکه ریلی کشور به شمار می‌رود.
نخستین باغ‌وحش ایران
تاریخ باغ‌وحش در ایران نیز از تهران آغاز شد. نخستین باغ‌وحش در باغ لاله‌زار و در دوره ناصرالدین‌شاه قاجار ایجاد شد و بعدها به دوشان‌تپه انتقال یافت و با نام «مجمع‌الوحوش ناصری» شناخته شد.
بیمارستان سینا؛ از «مریض‌خانه دولتی» تا بیمارستان مدرن
بیمارستان سینا نیز یکی دیگر از نخستین‌های تهران در تاریخ پزشکی کشور است. این مرکز ابتدا با عنوان «مریض‌خانه دولتی» و حدود سال ۱۲۵۱ خورشیدی در دوره قاجار تأسیس شد و بعدها در سال ۱۳۱۹ نام «بیمارستان سینا» را به خود گرفت.
پیست اسکی توچال؛ یکی از مرتفع‌ترین پیست‌های اسکی ایران
قله توچال با ارتفاع حدود ۳۹۶۴ متر یکی از شاخص‌ترین ارتفاعات مشرف به تهران است و از شناخته‌شده‌ترین نمادهای طبیعی پایتخت به شمار می‌رود.
مسیر تله‌کابین توچال حدود ۷.۵ کیلومتر طول دارد و مجموعه توچال از شناخته‌شده‌ترین مجموعه‌های کوهستانی و تفریحی تهران است.
ارتفاع بالای ایستگاه‌های بالادست توچال باعث شده این مجموعه در میان مرتفع‌ترین پیست‌های اسکی ایران قرار گیرد.
بلندترین برج ایران
برج میلاد با ارتفاع ۴۳۵ متر بلندترین برج ایران است و از شاخص‌ترین نشانه‌های سیمای شهری تهران محسوب می‌شود.
بزرگ‌ترین ورزشگاه ایران
ورزشگاه آزادی از مهم‌ترین و بزرگ‌ترین ورزشگاه‌های ایران است. این ورزشگاه در گذشته ظرفیت ۱۰۰ هزار تماشاگر داشت و ظرفیت صندلی‌های آن در دوره‌های مختلف تغییر کرده است.
مجموعه آزادی تنها یک ورزشگاه نیست و مجموعه‌ای از فضاها و تاسیسات ورزشی را در خود جای داده است.
نخستین اثر ثبت‌شده در فهرست میراث جهانی یونسکو
کاخ گلستان که در سال ۲۰۱۳ در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد در قلب بافت تاریخی تهران قرار دارد. یونسکو این مجموعه را یکی از قدیمی‌ترین گروه‌های بناهای تهران معرفی می‌کند. این مجموعه ریشه در دوره صفوی دارد و در دوره قاجار به مرکز حکومت و هنر تبدیل شد.
بزرگ‌ترین شبکه حمل‌ونقل ریلی شهری ایران
شبکه متروی تهران یکی از اصلی‌ترین ستون‌های حمل‌ونقل عمومی پایتخت است و بخش بزرگی از جابه‌جایی روزانه شهروندان را برعهده دارد.
«ترین»های تهران، در واقع بخشی از داستان شهری است که در طول چند سده، از یک شهر کوچک در دامنه البرز به یکی از مهم‌ترین کلانشهرهای منطقه تبدیل شده است؛ داستانی که بهانه‌ای است برای دیدن پایتخت، این بار نه فقط از پشت شیشه خودرو و میان ترافیک، بلکه از زاویه تاریخ، فرهنگ، علم، صنعت و زندگی مردمانش.
شاید روز تهران فرصتی باشد تا پایتخت را یک بار هم نه از دریچه ترافیک و دود، بلکه از قاب «ترین»ها ببینیم؛ شهری که در میان هیاهوی روزمره، هنوز روایت‌های بسیاری از نخستین‌ها، بزرگ‌ترین‌ها و قدیمی‌ترین‌های ایران برای گفتن دارد.
نظر شما